ศูนย์ปฏิบัติการทางอวกาศ กองทัพอากาศ (RTAF SpOC) เข้าร่วมการฝึกในหน่วยบัญชาการทางอวกาศร่วมผสม (CJFSCC) คอบร้าโกลด์ ครั้งที่ 45 (Cobra Gold 2026)
ระยอง
– ศูนย์ปฏิบัติการทางอวกาศ กองทัพอากาศ (RTAF SpOC) ได้เข้าร่วมการฝึกผสมคอบร้าโกลด์ ครั้งที่ 45 ระหว่างวันที่ 23 กุมภาพันธ์ ถึง 6 มีนาคม 2569 โดยในปีนี้เป็นการยกระดับจากการฝึกฝ่ายเสนาธิการ
(Staff Exercise : STAFFEX) ที่เริ่มมาตั้งแต่ปี 2567 ไปสู่การฝึกปัญหาที่บังคับการ (Command
Post Exercise : CPX)
การเข้าร่วมครั้งนี้เป็นส่วนหนึ่งของการพัฒนาขีดความสามารถด้านปฏิบัติการทางอวกาศร่วมกับนานาชาติ โดยในปี 2566 มีกำลังพลจาก 4 ชาติเข้าร่วม จำนวน 18 นาย เพิ่มขึ้นเป็น 33 นาย ในปี 2567 และในปีนี้เป็นการบูรณาการปฏิบัติการทางอวกาศเชิงรุก (Offensive Space Operations) เข้ากับแผนในสถานการณ์จำลองเป็นครั้งแรก ควบคู่กับการปฏิบัติการเชิงรับ (Defensive Space Operations) ตามภารกิจของหน่วยบัญชาการทางอวกาศร่วมผสม (CJFSCC)
การฝึกในครั้งนี้ กองทัพไทยได้ส่งกำลังพลที่มีหน้าที่รับผิดชอบด้านการปฏิบัติการทางอวกาศ
เข้าร่วมใน
หน่วยบัญชาการทางอวกาศร่วมผสม (CJFSCC) ณ ที่ตั้งกองบัญชาการฝึก (Camp
Red Horse) ร่วมกับกองทัพอวกาศสหรัฐฯ
(U.S.
Space Force) และประเทศพันธมิตรอื่นๆ ได้แก่ ออสเตรเลีย เกาหลีใต้
ญี่ปุ่น มาเลเซีย สิงคโปร์ และอินโดนีเซีย
สะท้อนถึงความมุ่งมั่นและความพร้อมของไทยในการเป็นส่วนหนึ่งของความร่วมมือด้านอวกาศในภูมิภาค
ฉากทัศน์สมมติ (Scenario)
ในการฝึกครั้งนี้ จำลองความขัดแย้งในภูมิภาคสมมุติแปซิฟิกา (Pacifica)
ระหว่างสามประเทศหลัก ได้แก่ Sonora (SON) ผู้รุกรานจากทางตะวันตก และ Arcadia (ARC) ผู้รุกรานจากทางเหนือของ
Tierra Del Oro (TDO) ฝ่าย SON ได้เปิดปฏิบัติการ
“Operation Nation Purifiee” โดยมีเป้าหมายเพื่อกำจัด
กลุ่มชาติพันธุ์เมสติโซ รวมทั้งยึดโรงงานสกัดแร่ลิเธียมบริเวณ Salton Sea ในดินแดน TDO ขณะเดียวกัน ฝ่าย ARC
ได้เปิดปฏิบัติการ “Winter Glory” เพื่อสนับสนุนกองกำลังกึ่งทหาร
ให้เข้ายึด Humboldt Islands ในดินแดนของ TDO พร้อมประกาศเขตห้ามบินเหนือพื้นที่ดังกล่าว ส่งผลให้ TDO ซึ่งเป็นฝ่ายตั้งรับตามแนวชายแดนต้องขอความช่วยเหลือ
จากนานาชาติ นำไปสู่การจัดตั้งกองกำลังผสม (Multinational Forces : MNF) โดยไทยเป็นหนึ่งในประเทศที่ร่วมปฏิบัติการ
หน่วยบัญชาการทางอวกาศร่วมผสม (CJFSCC) มีภารกิจหลักในการรับประกันการเข้าถึงและใช้ประโยชน์จากห้วงอวกาศอย่างต่อเนื่อง เพื่อสนับสนุนปฏิบัติการชี้ขาดโดยกองกำลังผสม (CTF) และพร้อมตอบโต้ขีดความสามารถทางอวกาศของฝ่ายตรงข้าม โดยจัดโครงสร้างการปฏิบัติการเป็น 3 ฝ่าย ดังนี้
1. ฝ่ายปฏิบัติการและเอฟเฟกต์ (OPS/EFFECTS Branch)
ทำหน้าที่เป็นศูนย์กลางปฏิบัติการทางอวกาศตลอด
24 ชั่วโมง ครอบคลุมการสนับสนุนทางอวกาศแบบพลวัต
การเฝ้าระวังสัญญาณรบกวนทางแม่เหล็กไฟฟ้า
และการประสานงานกำหนดเป้าหมายทางอวกาศร่วมกับทุกเหล่าทัพ
2. ฝ่ายข่าวกรองและการสื่อสาร (INTEL/COMMS Branch)
ทำหน้าที่วิเคราะห์และประเมินสถานการณ์ทางอวกาศ ติดตามขีดความสามารถของฝ่ายตรงข้าม และบริหารจัดการคลื่นความถี่เพื่อให้การสื่อสารผ่านดาวเทียมของกองกำลังผสมมีประสิทธิภาพสูงสุด
3. ฝ่ายวางแผน (PLANS Branch)
ทำหน้าที่วางแผนล่วงหน้าและประสานความต้องการด้านอวกาศกับทุกเหล่าทัพ เพื่อให้การสนับสนุนทางอวกาศสอดคล้องกับความต้องการและภารกิจของกองกำลังผสม (CTF)
การบูรณาการขีดความสามารถทางอวกาศ: ในระหว่างการฝึก เจ้าหน้าที่ศูนย์ปฏิบัติการทางอวกาศฯ ได้ร่วมวางแผนและฝึกปฏิบัติการในสถานการณ์จำลองที่เปลี่ยนแปลงตลอดเวลา ผ่านการประสานงานกับทุกเหล่าทัพ และใช้ขีดความสามารถด้านอวกาศในการสนับสนุนการปฏิบัติของกองกำลังผสม (CTF)
บทเรียนและองค์ความรู้: การฝึกดังกล่าวทำให้เจ้าหน้าที่ของไทยได้เรียนรู้ในประเด็นสำคัญๆ อาทิ การสร้างความตระหนักรู้ในการติดตามและวิเคราะห์สถานการณ์ในห้วงอวกาศ (Space Domain Awareness) เพื่อสนับสนุนการวางแผนและการตัดสินใจของกองกำลังผสม (CTF)

การปฏิบัติการทางอวกาศเชิงรุก (Offensive Space Operations): การจำกัดขีดความสามารถทางอวกาศของฝ่ายตรงข้าม ในลักษณะ Reversible Effects เช่น รบกวนสัญญาณดาวเทียมสื่อสารฝ่ายตรงข้ามชั่วคราว (Reversible SATCOM disruption) โดยใช้ Counter Communication System (CCS) โดยไม่ขัดแย้งกับกฎการปะทะ (Rules of Engagement: ROE)
การปฏิบัติการทางอวกาศเชิงรับ (Defensive Space Operations): การเฝ้าตรวจสัญญาณรบกวนทางแม่เหล็กไฟฟ้า เพื่อตรวจจับสัญญาณที่อาจเป็นภัยคุกคาม โดยใช้ Daytona System และเรียนรู้มาตรการป้องกันการถูกรบกวนทางแม่เหล็กไฟฟ้า (Electromagnetic Interference : EMI) เพื่อให้ระบบกำหนดตำแหน่งและเวลา (Positioning, Navigation, and Timing : PNT) ซึ่งกองกำลังภาคพื้นใช้ในการกำหนดตำแหน่ง และการนำวิถีอาวุธ ให้ยังคงมีความแม่นยำและใช้งานได้ แม้ในสภาพแวดล้อมที่ถูกการรบกวนสัญญาณจากฝ่ายตรงข้าม

การข่าวกรอง การเฝ้าตรวจ และการลาดตระเวนจากอวกาศ (Space-Based ISR): การติดตามความเคลื่อนไหวของฝ่ายตรงข้าม ให้ข้อบ่งชี้เพื่อแจ้งเตือนภัยคุกคามแก่กองกำลังผสม (CTF) และการระบุช่วงเวลาที่เหมาะสมในการปฏิบัติการเพื่อหลีกเลี่ยงการถูกตรวจพบโดยกองกำลังฝ่ายตรงข้าม
การเข้าร่วมการฝึกผสมคอบร้าโกลด์ ครั้งที่ 45 ของศูนย์ปฏิบัติการทางอวกาศ กองทัพอากาศ ในครั้งนี้ นับเป็นก้าวสำคัญที่แสดงให้เห็นถึงความพร้อมและความมุ่งมั่นของไทยในการยกระดับขีดความสามารถทางอวกาศ ส่งเสริมความร่วมมือทางทหารกับนานาประเทศ และร่วมรักษาเสถียรภาพในภูมิภาคอย่างยั่งยืน

เรียบเรียงโดย
ร.ต.รณชัย มุลทากุล